T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI
FY T.C. Millî Eğitim Bakanlığı Fatma Yaşar Önen Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi Ankara / Çankaya · Resmî Kurum Web Sitesi

İhmal ve İstismar: Veli Broşürü

İhmal ve istismarın türleri, fark edilmesini sağlayan işaretler ve okulun bildirim ve koruma sürecine ilişkin veli bilgilendirmesi.

Rehberlik Son güncelleme: 31 Ekim 2026
Resmî kurum bilgilendirmesi · Fatma Yaşar Önen MTAL

Çocuğun sağlıklı gelişimi, temel ihtiyaçlarının düzenli olarak karşılanmasına bağlıdır. Bu ihtiyaçların karşılanmaması ihmali, çocuğa zarar veren davranışlar ise istismarı oluşturur. Bu broşür, velilerimizin konuyu doğru çerçevede tanıması ve okulun koruma sürecinde hangi adımları izlediğini bilmesi için hazırlanmıştır.

Broşürün bölümleri

Broşür, ihmal ve istismar türlerini ayrı başlıklarda ele alır ve her başlıkta gözlenebilen işaretleri sıralar. Son bölüm, okulun bildirim ve yönlendirme sürecini adım adım açıklar.

Veli broşürünün yapısı
BölümİçerikKullanım amacı
Temel kavramlarİhmal ve istismarın tanımı, sınırlarıDoğru adlandırma
İhmal türleriFiziksel, duygusal, eğitim ve sağlık ihmaliGünlük yaşamda fark etme
İstismar türleriFiziksel, duygusal ve cinsel istismarRiskli durumları ayırt etme
İşaretlerBeden, davranış, duygu durumu ve okul yaşamındaki değişimlerErken farkındalık
Ne yapmalı?Dinleme, kayıt tutma ve bildirim adımlarıDoğru ilk tepki
Koruma süreciOkulun bildirim ve yönlendirme yükümlülüğüSüreci tanıma

İhmal ve istismar türleri

Temel türler ve gözlenebilen işaretler
TürNe anlama gelirGözlenebilen işaretler
Fiziksel ihmalBeslenme, barınma, giyim ve sağlık ihtiyaçlarının karşılanmamasıSürekli açlık, mevsime uygun olmayan giyim, tedavi edilmeyen sağlık sorunları
Duygusal ihmalİlgi, şefkat ve duygusal desteğin yetersizliğiİçe kapanma, aşırı uyum çabası, değersizlik ifadeleri
Eğitim ihmaliOkula devamın ve öğrenme desteğinin sürdürülmemesiSık devamsızlık, ders araçlarının eksikliği, ödevlere ilgisizlik
Fiziksel istismarBedenine zarar veren davranışlara maruz kalmaAçıklanamayan çürük ve yaralar, ani irkilme
Duygusal istismarAşağılama, tehdit, sürekli eleştiriÖz güven kaybı, sürekli özür dileme, sessizleşme

Ne yapmalı?

Bir çocuğun ihmal veya istismara maruz kaldığına dair bir işaret fark ettiğinizde ilk adım, sakin bir ortamda ve acele etmeden dinlemektir. Çocuğa yönlendirici sorular sormak yerine anlattıklarını kendi cümleleriyle ifade etmesine izin verilmesi önerilir. Duyduklarınızı tarih ve saat belirterek not etmek, sürecin sağlıklı yürümesine katkı sağlar.

  1. Çocuğun güvenliğini önceliklendirin; risk sürüyorsa derhal okul yönetimine bilgi verin.
  2. Anlattıklarını yargılamadan dinleyin, ayrıntı sorularıyla yönlendirmeyin.
  3. Gözlemlerinizi tarih, saat ve davranış tanımıyla yazılı hâle getirin.
  4. Okul rehberlik servisi ve okul yönetimini sürece dâhil edin.
  5. Gerekli durumlarda sağlık kuruluşu ve yetkili kurumlarla iletişim kurulmasını sağlayın.
Yasal bildirim yükümlülüğü

Okul yönetimi ve öğretmenler, ihmal veya istismar şüphesini yetkili kurumlara bildirmekle yükümlüdür. Bu bildirim, aileyi suçlamak amacı taşımaz; çocuğun korunması ve desteklenmesi için yürütülen yasal bir süreçtir. Sağlığa dair değerlendirme yalnızca bir sağlık kuruluşunda yapılır.

Şüphem kesin değilse bildirmeli miyim?

Evet. Bildirim için kesin kanıt gerekmez; makul bir şüphe yeterlidir. Değerlendirme ve gerektiğinde soruşturma yetkili kurumların işidir.

Broşürü nereden edinebilirim?

Broşür veli toplantılarında basılı olarak dağıtılır; dijital sürümü okul yönetiminin duyurduğu resmî kanallardan paylaşılır.

Çocuk koruma, tek bir kurumun değil, okulun ve ailenin birlikte yürüttüğü bir süreçtir. Erken farkındalık ve doğru bildirim, çocuğun güvenliği için en etkili adımdır.

Bu sayfa 31 Ekim 2026 tarihinde güncellenmiştir. Resmî okul sitesinde doğrulayın